Vai trò gây bệnh , gây hại
Gián là vật gây hại quan trọng vì chúng nhiễm bẩn và hủy hoại thức ăn , gặm nhấm vải vóc , giấy sách . Các chất tiết , mửa từ miệng gián và các tuyến cơ trên cơ thể có mùi đọng lại rất lâu và rất khó chịu ở những nơi chúng đi qua.
Các sinh vật gây bệnh như bacteia, đơn bào, và virus có thể tìm thấy trên cơ thể gián. Các dạng khác nhau của chất gây viêm dạ dày ( chất độc hại , bệnh lỵ ,ỉa chảy và các bệnh khác ) xuất hiện các bệnh chủ yếu do Đức lan truyền . Các sinh vật gây bệnh đó mang trên chân và trên thân thể gián và chứa đựng trong thực phẩm và dụng cụ gia đình như thức ăn gián. Phân và da của gián cũng có thể chứa một số chất dị ứng làm nhiều người bị dị ứng như mụn nhọt trên da, chảy nước mắt , sổ mũi, nghẹt mũi và hen suyễn .
Gián không phải là vật gây bệnh, nhưng cũng như ruồi nhà, chúng giữ và phát tán mầm bệnh. Chúng có thể là vật mang mầm bệnh đường phong , dịch hạch, thương hàn, virus như bệnh bại liệt, trứng giun sán . Một nghiên cứu của Fakoorziba, MR và cộng sự Nhật Bản (2010) đã cho thấy gián Mỹ (Periplaneta americana) và gián Đức (Blattella germanica) là véc tơ tiềm năng của các vi khuẩn gây bệnh được tìm thấy trong nhiễm khuẩn bệnh viện . Ít nhất 25 loài khác nhau mang vi khuẩn y tế quan trọng được phân lập xác định
Biện pháp phòng chống
Vệ sinh sạch sẽ
Thức ăn cần được để nơi sạch sẽ đừng để các mẫu thức ăn thừa hoặc các chất hữu cơ vương vãi . Thùng rác phải đậy kín và thường xuyên đổ rác hàng ngày.
Nên và tất cả các khu trong nhà cần được giữ khô không để thức ăn và nước ra nhà
Giảm nơi trú ẩn
Các tạp phẩm, khăn giải giường , quần áo bẩn, thùng đựng hàng và các vật dụng bằng gỗ: giá , tủ , giường v.v … cần được kiểm tra trứng gián và gián trước khi đem vào nhà .
Trong một số trường hợp , để làm giảm nơi trú ẩn , nơi đẻ của chúng , cần làm kín các mối nối sàn hoặc kẻ cử. Cần lấp kín các rãnh nước, ống thoát nước, ống dẫn nước uống và ngay cả các cáp điện.
Biện pháp hóa học chống gián
Thực ra diệt gián bằng biện pháp hóa học có gập một số khó khăn vì chúng rất dễ trở nên quen thuốc chỉ sau vài lần sử dụng, chúng sẽ tiếp xúc với hóa chất mà không chết. Hơn thế nữa chọn hóa chất để diệt chúng rất khó vì bản thân hóa chất đã xau chúng và chúng sẽ không tiếp xúc. Chính vì thế biện pháp hóa học diệt gián là biện pháp làm giảm tạm thời và có thể thực hiện cùng với các biện pháp vệ sinh môi trường, cải thiện nhà ở .
Hóa chất diệt gián thường được sử dụng dưới dạng phun tồn lưu và rải bột để diệt ổ và nơi trú ẩn của chúng . Tuy nhiên dùng hóa chất và giá thể mà phun, rải hóa chất. Hóa chất diệt gián còn có thể trộn với chất thu hút để làm thành các mồi bẫy diệt gián.
➢ Những khu vực cần xử lý
Khu vực cần được phun, rải hóa chất chống gián là bếp, các góc nhà, gỗ ốp tường nhà, xung quanh nơi ẩm thấp, chạn thức ăn, dưới gầm bàn ghế, buồng, nơi gần tủ lạnh, thùng lạnh , nơi sàn ướt , nơi chuẩn bị thức ăn, ống nước , nơi để thức ăn của nhà hàng ăn , kho hàng, của các cơ sở kinh doanh đều cần phải phun rải hóa chất diệt gián.
Tần sổ phun hóa chất diệt gián phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố , như vậy phun rãi đúng kỹ thuật, tốc độ của sự hồi phục của gián sau khi phun rải; hóa chất sử dụng , liều lượng và dạng hóa chất áp dụng cấu trúc của bề mặt áp dụng , nhiệt độ , độ ẩm không khí và diện bao phủ cũng như diện hóa chất bị phân hủy . Nhìn chung nếu phun vào tường sơn tồn lưu lâu hơn tường không sơn và ở tường gỗ lâu hơn tường gạch và tường bê tông.
Nếu thường xuyên ra bề mặt phun , rải hóa chất hay quang dầu thì là hủy hoại hóa chất 1 lần thì kết quả diệt gián hạn chế . Đối với đa số các loài gián, phun rải nhiều lần bổ trợ cho nhau trong vòng 1 tháng là rất cần thiết để diệt các lứa gián con mới nở và chống tái xuất hiện của gián .
➢ Phun hóa chất tồn lưu diệt gián
Phun tồn lưu hóa chất thường áp dụng bằng bình bơm đeo vai hoặc bơm tay áp suất. Bình bơm cần có đầu vòi phù hợp để phun được hóa chất vào khe hốc và những nơi khó phun tới . Độ tỏa hình quạt của đầu vòi rộng. thì tác dụng phun tốt hơn cần phun các hạt rải đều trên bề mặt xong , không được phun để nước rỏ xuống chân tường …
Thường người ta pha hóa chất vào bình bơm 4 lít để phun cho 100m2 với vệt phun rộng 30 - 150 cm là hợp lý . Những nơi không có phương tiện có thể dùng chổi quét sơn quét lên bề mặt cần phun, hoặc rải hóa chất, cần áp dụng đúng kỹ thuật khắp những nơi gián thường qua lại và ẩn náu thì hiệu quả mới cao. Thường thì sau đợt phun đầu tiên cẩn thận , từng thời kỳ phải có những đợt phun nhắc lại mới có kết quả, vì gián nở từ bọc trứng ra kéo dài trong thời gian 1 đến 3 tháng. Bình bơm có cần phun đặc biệt với chlorpyrifos hoặc diazinon có thể diệt diệt gián trong vòng 9 tháng hoặc hơn